MohirDox

Ko'rinishi

JavaScript Sintaksisi ​

JavaScript sintaksisi — bu dasturlar qanday tuzilishi kerakligini belgilaydigan qoidalar to'plamidir.

Sintaksis qoidalari ​

Dasturda o'zgaruvchilarni e'lon qilish va qiymatlarni hisoblash:

Misol

js
// O'zgaruvchilarni e'lon qilish:
let x = 5;
let y = 6;

// Qiymatlarni hisoblash:
let z = x + y;

// Men izohman. Men hech narsa bajarmayman.

JavaScript Qiymatlari ​

JavaScript sintaksisi ikki turdagi qiymatlarni belgilaydi:

  1. Literallar (O'zgarmas qiymatlar)
  2. O'zgaruvchilar (O'zgaruvchi qiymatlar)

JavaScript Literallari ​

Literallar (o'zgarmas qiymatlar) uchun eng muhim qoidalar:

  • Sonlar nuqta bilan yoki nuqtasiz yoziladi: 10.50, 1001.
  • Matnlar (Strings) qo'shirnoq yoki bir tirnoq ichida yoziladi: "John Doe", 'John Doe'.

JavaScript Kalit so'zlari ​

JavaScript kalit so'zlari bajarilishi kerak bo'lgan harakatlarni aniqlash uchun ishlatiladi.

Masalan, let va const kalit so'zlari o'zgaruvchilarni yaratadi:

Misol

js
let x = 5;
const fname = "John";

Eslatma

JavaScript kalit so'zlari katta-kichik harflarga sezgir. Masalan, JavaScript LET yoki Let-ni let kalit so'zi sifatida qabul qilmaydi.

JavaScript O'zgaruvchilari ​

O'zgaruvchilar — bu ma'lumotlar qiymatlarini saqlash uchun idishlar (konteynerlar).

O'zgaruvchilar takrorlanmas nomlar (unique names) bilan aniqlanishi kerak.

Misol

js
// x ni o'zgaruvchi sifatida aniqlash
let x;

// x ga 6 qiymatini biriktirish
x = 6;

JavaScript Identifikatorlari ​

Identifikator — bu siz o'zgaruvchiga beradigan nomdir.

Identifikatorlar uchun qoidalar:

  • Harf, pastki chiziq (_) yoki dollar belgisi ($) bilan boshlanishi kerak.
  • Birinchi belgidan keyin raqamlar bo'lishi mumkin.
  • Rezerv qilingan kalit so'z bo'lishi mumkin emas (let, const, if va h.k.).
  • Katta-kichik harflarga sezgir.

JavaScript Operatorlari ​

JavaScript tayinlash operatorlari (=) o'zgaruvchilarga qiymatlarni biriktiradi:

Misol

js
let x = 5;
let y = 6;
let sum = x + y;

JavaScript qiymatlarni hisoblash uchun arifmetik operatorlardan (+, -, *, /) foydalanadi:

Misol

js
5 * 10

JavaScript Ifodalari ​

Ifoda — bu qiymatni hisoblab chiqadigan qiymatlar, o'zgaruvchilar va operatorlarning kombinatsiyasidir.

Misollar

  • (5 + 6) * 10 ifodasi 110 natijasini beradi.
  • x * 10 ifodasi (bu yerda x — o'zgaruvchi).
  • "John" + " " + "Doe" ifodasi "John Doe" natijasini beradi.

JavaScript katta-kichik harflarga sezgir ​

JavaScript identifikatorlari katta-kichik harflarga sezgir (case sensitive).

Masalan, lastName va lastname o'zgaruvchilari ikki xil o'zgaruvchi hisoblanadi:

Misol

js
let lastName = "Doe";
let lastname = "Peterson";

JavaScript va Camel Case ​

Tarixan dasturchilar bir nechta so'zlarni bitta o'zgaruvchi nomiga birlashtirishning turli usullardan foydalanganlar:

  • Chiziqcha (Hyphens): first-name, last-name.

    Eslatma

    JavaScript-da chiziqchalardan foydalanishga yo'l qo'yilmaydi. Ular ayirish amali uchun rezerv qilingan.

  • Pastki chiziq (Underscore): first_name, last_name.
  • Upper Camel Case (Pascal Case): FirstName, LastName.
  • Lower Camel Case: firstName, lastName.

Tavsiya

JavaScript dasturchilari odatda lower camel case-dan foydalanishga moyil.