Skip to content

O'zgaruvchilar

O'zgaruvchilar - bu ma'lumotlar qiymatlarini saqlash uchun mo'ljallangan idishlar (konteynerlar) hisoblanadi.

C++ dasturlash tilida o'zgaruvchilarning har xil turlari mavjud (ular turli kalit so'zlar bilan belgilanadi), masalan:

  • int - butun sonlarni saqlaydi (o'nli kasr qismi bo'lmagan), masalan 123 yoki -123.
  • double - haqiqiy (kasr) sonlarni saqlaydi, masalan 19.99 yoki -19.99.
  • char - bitta belgini saqlaydi, masalan 'a' yoki 'B'. Belgi qiymatlari bittalik tirnoq (' ') bilan o'raladi.
  • string - matnlarni saqlaydi, masalan "Salom Dunyo". Matn qiymatlari ikkilik tirnoq (" ") bilan o'raladi.
  • bool - ikki xil holatga ega qiymatlarni saqlaydi: true (rost) yoki false (yolg'on).

O'zgaruvchilarni e'lon qilish (yaratish)

O'zgaruvchini yaratish uchun avval uning turini ko'rsatish va unga qiymat tayinlash kerak:

SINTAKSIS

cpp
tur o'zgaruvchiNomi = qiymat;

Bu yerda tur - bu C++ turlaridan biri (masalan, int), o'zgaruvchiNomi - o'zgaruvchining nomi (masalan, x yoki ismim). Tenglik belgisi (=) o'zgaruvchiga qiymat tayinlash uchun ishlatiladi.

Sonlarni saqlash uchun o'zgaruvchi yaratishga doir quyidagi misolni ko'ring:

MISOL

int turidagi myNum nomli o'zgaruvchi yarating va unga 15 qiymatini bering:

cpp
int myNum = 15;
cout << myNum;

Shuningdek, o'zgaruvchini avval e'lon qilib, qiymatni keyinroq tayinlash ham mumkin:

MISOL

cpp
int myNum;
myNum = 15;
cout << myNum;

O'zgaruvchi qiymatini o'zgartirish

E'tibor bering, agar mavjud o'zgaruvchiga yangi qiymat tayinlasangiz, u avvalgi qiymatni o'chirib yuboradi:

MISOL

cpp
int myNum = 15;  // myNum hozir 15
myNum = 10;      // Endi myNum 10 bo'ldi
cout << myNum;   // 10 natijasini chiqaradi

Boshqa turlar

Boshqa ma'lumot turlariga doir misollar:

MISOL

cpp
int myNum = 5;               // Butun son
double myFloatNum = 5.99;    // Haqiqiy son
char myLetter = 'D';         // Belgi
string myText = "Salom";     // Matn
bool myBoolean = true;       // Mantiqiy qiymat (rost yoki yolg'on)

MA'LUMOT

Har bir turning o'zi haqida batafsilroq Ma'lumot turlari darsida bilib olasiz.


O'zgaruvchilarni chiqarish

cout obyekti << operatori bilan birga o'zgaruvchilarni ekranga chiqarish uchun ishlatiladi.

Matn va o'zgaruvchini birlashtirish uchun ularni << operatori bilan ajrating:

MISOL

cpp
int myAge = 25;
cout << "Men " << myAge << " yoshdaman.";

Turli xil turlarni ham birlashtirishingiz mumkin, bu haqda keyingi darslarda batafsil to'xtalamiz.

MISOL

cpp
string name = "Ali";
int age = 25;
double height = 1.8;

cout << name << "ning yoshi " << age << "da va bo'yi " << height << " metr.";

O'zgaruvchilarni qo'shish

O'zgaruvchilarni bir-biriga qo'shish uchun + operatoridan foydalanishingiz mumkin:

MISOL

cpp
int x = 5;
int y = 6;
int sum = x + y;
cout << sum;